Friday, February 27, 2026

A Journey Through the Lens

 



A Journey Through the Lens


By John Aguiar


The journey of a thousand photographs began for me with a single birthday gift from my father: an Agfa Click III. Even now, the mere thought of it sends a wave of nostalgia crashing over me. To find that camera today, tucked away in the dusty recesses of our ancestral home, is to rediscover a relic of a bygone era—a silent storyteller that has been my constant companion since the halcyon days of school.
As a child, the excitement of holding it lovingly in my hands was unmatched. It wasn’t just a gadget; it was a gateway to seeing the world differently.


The Era of 12 Exposures


In those days, photography was an exercise in patience and precision. Armed with Agfa and Indu 120 black-and-white rolls, I would roam the fields behind my house. Every click was deliberate. With only 12 exposures per roll, you couldn't afford to waste a single frame.


My early subjects were the constants of my life—my dogs and my family. However, the hobby was an expensive affair. Once the roll was finished, it meant a trip to the studio for developing and printing, a process that felt like waiting for a slow-moving miracle.


Mastering the Darkroom


My curiosity eventually led me to the heart of the craft: the darkroom. Under the guidance of Pradip Verekar, owner of the Konark Photo Studio in Ponda, the "magic" of photography became a science. Learning the base of photography—understanding how light hits the negative and how chemicals bring an image to life—changed everything.


Witness to History: May 30, 1987


This foundation served me well when I transitioned into the high-stakes world of journalism at The Herald. Armed with professional Nikon and Pentax gear, I covered events across the length and breadth of Goa.
The crown jewel of my career remains a single, historic day: the inauguration of Goa as the 25th State of India.

Standing on the front lines as a press Reporter cum photographer, I captured then-Prime Minister Rajiv Gandhi as he marked this new chapter for our land. To see the excitement of a new state through the viewfinder was a heavy responsibility and a profound honor. Those images remain my most cherished, serving as a permanent record of Goa’s identity.


A Lasting Legacy


My colleagues at the paper frequently recognized this eye for detail, often requesting me to click the photographs for their own stories. Photography has a way of weaving itself into the DNA of a family; seeing my son, Navdeep, develop his own interest in the craft is perhaps the most rewarding chapter of this story.


The technology has shifted from the 12-exposure rolls of my youth to the digital immediacy of today, but the core remains: the desire to freeze a moment—whether a family dog or a Prime Minister—forever in time.


लेन्सच्या नजरेतून एक प्रवास

जॉन आगियार

माझा हजारो छायाचित्रांचा हा प्रवास एका साध्या वाढदिवसाच्या भेटीने सुरू झाला, जी मला माझ्या वडिलांनी दिली होती: अॅग्फा क्लिक III (Agfa Click III). आजही त्या कॅमेऱ्याचा विचार केला की आठवणींची एक मोठी लाट मनावर दाटून येते. आज आमच्या वडिलोपार्जित घराच्या धूळखात पडलेल्या कोपऱ्यात तो कॅमेरा शोधणे म्हणजे एका जुन्या युगातील अवशेषाचा पुन्हा शोध घेण्यासारखे आहे—हा एक असा मूक कथाकार आहे जो माझ्या शालेय दिवसांपासून माझा सततचा सोबती राहिला आहे.


लहानपणी तो कॅमेरा प्रेमाने हातात धरण्याचा उत्साह काही औरच होता. ते माझ्यासाठी केवळ एक उपकरण नव्हते; तर जगाकडे पाहण्याचा एक वेगळा दृष्टिकोन देणारे ते एक प्रवेशद्वार होते.


१२ एक्सपोजरचे युग


त्या काळात फोटोग्राफी म्हणजे संयम आणि अचूकतेचा सराव असे. अॅग्फा आणि इंडू १२० च्या कृष्णधवल (B&W) रोल्सनी सज्ज होऊन मी माझ्या घरामागच्या शेतात फिरत असे. प्रत्येक 'क्लिक' विचारपूर्वक केला जाई. एका रोलमध्ये फक्त १२ एक्सपोजर (फोटो) असल्याने, एकही फ्रेम वाया घालवणे परवडणारे नसे.
माझे सुरुवातीचे विषय म्हणजे माझ्या आयुष्यातील अविभाज्य घटक होते—माझी कुत्री आणि माझे कुटुंब. मात्र, हा छंद त्याकाळी बराच महागडा होता. एकदा का रोल संपला की, तो डेव्हलपिंग आणि प्रिंटिंगसाठी स्टुडिओमध्ये न्यावा लागे. ती प्रतीक्षा एखाद्या संथ गतीने घडणाऱ्या चमत्काराची वाट पाहण्यासारखी असे.


डार्क-रूममधील कौशल्य


माझ्या जिज्ञासेमुळे अखेर मी या कलेच्या गाभ्यापर्यंत पोहोचलो: डार्क-रूम (Darkroom). फोंडा येथील 'कोणार्क फोटो स्टुडिओ'चे मालक प्रदीप वेरेकर यांच्या मार्गदर्शनाखाली फोटोग्राफीची ही 'जादू' माझ्यासाठी एक विज्ञान बनली. फोटोग्राफीचा पाया समजून घेणे—म्हणजेच प्रकाश निगेटिव्हवर कसा पडतो आणि रसायने प्रतिमेला जिवंत कशी करतात हे शिकल्याने माझा दृष्टिकोन पूर्णपणे बदलला.


इतिहासाचा साक्षीदार: ३० मे, १९८७


हा भक्कम पाया मला तेव्हा कामी आला जेव्हा मी 'द हेराल्ड' मध्ये पत्रकारितेच्या आव्हानात्मक जगात पाऊल ठेवले. व्यावसायिक निकॉन (Nikon) आणि पेंटॅक्स (Pentax) कॅमेऱ्यांसह मी गोव्याच्या कानाकोपऱ्यातील घटना कव्हर केल्या.


माझ्या कारकिर्दीतील सुवर्णक्षण म्हणजे तो ऐतिहासिक दिवस: गोव्याचा भारताचे २५ वे राज्य म्हणून झालेला राज्याभिषेक (उद्घाटन).
एक प्रेस रिपोर्टर आणि फोटोग्राफर म्हणून आघाडीवर उभे राहून, मी तत्कालीन पंतप्रधान राजीव गांधी यांना गोव्याच्या या नवीन अध्यायाची सुरुवात करताना कॅमेऱ्यात टिपले. एका नवीन राज्याचा उत्साह व्ह्यूफाइंडरमधून पाहणे ही एक मोठी जबाबदारी आणि सन्मान होता. ते फोटो आजही माझ्यासाठी अनमोल आहेत, जे गोव्याच्या अस्मितेचा एक कायमस्वरूपी दस्तऐवज आहेत.


एक चिरंतन वारसा


वृत्तपत्रातील माझे सहकारी अनेकदा माझ्या या कौशल्याची दखल घेत आणि स्वतःच्या बातम्यांसाठी मला फोटो काढण्याची विनंती करत. फोटोग्राफी ही अशी कला आहे जी एखाद्या कुटुंबाच्या रक्तामध्येच भिनते; माझा मुलगा नवदीप यालाही या कलेत रस घेताना पाहणे हा कदाचित या कथेतील सर्वात समाधानकारक टप्पा आहे.
माझ्या तारुण्यातील १२ एक्सपोजरच्या रोलपासून ते आजच्या डिजिटल तात्काळतेपर्यंत तंत्रज्ञान बदलले आहे, पण मूळ उद्देश तोच आहे: मग ते कुटुंबातील पाळीव कुत्रे असो किंवा देशाचे पंतप्रधान—प्रत्येक क्षण काळाच्या पडद्यावर कायमचा गोठवून ठेवण्याची ओढ.


लेन्सीच्या नदरेतल्यान एक प्रवास


जॉन आगियार


मजो हो हाजोरांनी फोटोंचो प्रवास एका साद्या वाडदिसाच्या भेटीतल्यान सुरू जालो, जी म्हाका म्हज्या बापान दिली: अॅग्फा क्लिक III (Agfa Click III). आयज लेगीत त्या कॅमेऱ्याचो विचार केलो जाल्यार यादिंचो एक व्हडलो ल्हार मनाचेर येवन बसता. आयज आमच्या पुर्वजांच्या घराच्या धुल्ल खात पडिल्ल्या एका कोपऱ्यांत तो कॅमेरा सोदप म्हळ्यार एका पोरण्या युगांतल्या अवशेशाचो परतून सोद घेवपा सारके आसा—हो एक असो मौन कथाकार आसा जो म्हज्या शालेय दिसां सावन म्हजो सततचो सांगाती राबला.


भुरगेपणांत तो कॅमेरा मोगान हातांत धरपाचो उमेद काहीं वेगळीच आशिल्ली. तें म्हजे खातीर फकत एक साधन नाशिल्लें; तर जगा कडेन पळोवपाचो एक वेगळो दृष्टिकोन दिवपी तें एक प्रवेशद्वार आशिल्लें.


१२ एक्सपोजरचें युग


त्या काळांत फोटोग्राफी म्हळ्यार सोशिकता आनी अचूकतेचो सराव आशिल्लो. अॅग्फा आनी इंडू १२० च्या धव्या-काळ्या (B&W) रोल्सनी सज्ज जावन हांव म्हज्या घरा फाटल्या शेतांत भोंवतालो. दरेक 'क्लिक' विचार करूनच केलो जातालो. एका रोलांत फकत १२ एक्सपोजर (फोटो) आशिल्ल्यान, एकूय फ्रेम फुकट घालोवप परवडनासले.
म्हजे सुरवातीचे विशय म्हळ्यार म्हज्या आयुष्यातले अविभाज्य वांटो आशिल्ले—म्हजीं सुणीं आनी म्हजें कुटुंब. पूण, हो छंद त्या काळांत बरोच मारोग आशिल्लो. एकदां का रोल सोंपलो की, तो डेव्हलपिंग आनी प्रिंटिंगा खातीर स्टुडिओंत व्हरचो पडटालो. ती प्रतीक्षा कसल्या तरी संथ गतीन घडपी चमत्काराची वाट पळोवपा सारकी आसताली.


डार्क-रूम मदलें कसब


म्हज्या जिज्ञासेक लागून अखेर हांव ह्या कलेच्या मुळा कडेन पावलों: डार्क-रूम (Darkroom). फोंडा हांगाच्या 'कोणार्क फोटो स्टुडिओ'चे धनी प्रदीप वेरेकर हांच्या मार्गदर्शना खाला फोटोग्राफीची ही 'जादू' म्हजे खातीर एक विज्ञान जाली. फोटोग्राफीचो पांय समजून घेवप—म्हळ्यारच उजवाड निगेटिव्हाचेर कसो पडटा आनी रसायनां प्रतिमेक जिवंत कशीं करतात हें शिकिल्ल्यान म्हजो दृष्टिकोन पुरायपणान बदलून गेलो.


इतिहासाचो साक्षीदार: ३० मे, १९८७


हो घट्ट पांय म्हाका तेन्ना कामाक आयलो जेन्ना हांवें 'द हेराल्ड' मदल्या पत्रकारितेच्या आव्हानात्मक जगांत पावल दवरलें. प्रोफेशनल निकॉन (Nikon) आनी पेंटॅक्स (Pentax) कॅमेऱ्यां सयत हांवें गोयच्या कोनाकोन्यांतल्यो घडणुको कव्हर केल्यो.


म्हज्या करिअरांतलो सुवर्णक्षण म्हळ्यार तो ऐतिहासिक दीस: गोयचो भारताचें २५ वें राज्य म्हणून जाल्लो राज्याभिशेक (उद्घाटन).
एक प्रेस रिपोर्टर आनी फोटोग्राफर म्हणून मुखार रावन, हांवें तेन्नाचे प्रधानमंत्री राजीव गांधी हांकां गोयच्या ह्या नव्या अध्यायाची सुरवात करतना कॅमेऱ्यांत टिपलें. एका नव्या राज्याची उमेद व्ह्यूफाइंडर मल्यान पळोवप ही एक व्हडली जबाबदारी आनी सन्मान आशिल्लो. ते फोटो आयज लेगीत म्हजे खातीर अनमोल आसात, जे गोयच्या अस्मितेचो एक कायमचो दस्तऐवज आसात.


एक चिरंतन दायज


दिसाळ्यांतले म्हजे वांगडी चड करून म्हज्या ह्या कसबिकेची दखल घेताले आनी स्वताच्या खबरां खातीर म्हाका फोटो काडपाची विनंती करताले. फोटोग्राफी ही अशी एक कला आसा जी एका कुटुंबाच्या रगतांतच भिनता; म्हजो पूत नवदीप हाका लेगीत ह्या कलेंत रस घेताना पळोवप हो कदाचित ह्या कथेंतलो सगळ्यांत समाधानकारक टप्पो आसा.


म्हज्या तरणाटेपणांतल्या १२ एक्सपोजरच्या रोला पासून ते आयजच्या डिजिटल काळांतल्या बेगोबेग मेळपी फोटों पर्यंत तंत्रज्ञान बदललां, पूण मूळ उद्देश तोच आसा: मग तें कुटुंबांतलीं पाळीव सुणीं आसूं वा देशाचे प्रधानमंत्री—प्रत्येक गूण काळाच्या पडद्याचेर कायमचो गोठवून दवरपाची ओढ.


No comments: