From the Compound to the Byline: A Goan News Odyssey
In the quiet mornings of the 1960s and 70s, the soundtrack of my childhood began with a specific mechanical hum and the rhythmic thwack of a folded newspaper hitting the red earth of our compound. That was Shanu, our local news vendor. In a classic Goan hustle, Shanu was a motorcycle pilot by trade and a Gomantak correspondent by heart. Long before motorcycles were officially registered as taxis, he was the original "multitasker," delivering the world to our doorstep before heading off to chase his own leads.
The Architect of the Habit
I owe my love for the written word to my mother. While she made sure I had my fill of the magical worlds in Chandamama (which we devoured in both English and Marathi) and the legendary heroes of Amar Chitra Katha, the centerpiece of our daily ritual was always Gomantak.
Reading the paper wasn't just a passive hobby; it was an education in the grit and glamour of a changing Goa. We didn't just read "news"; we read sagas.
Crimes, Capers, and Molasses
The Gomantak of that era was a powerhouse of investigative journalism. I still remember the hushed conversations and the gripping headlines surrounding the Janu Ghadi murder case. The story of a simple waiter in a Margao hotel caught in a web involving a police officer and a bar dancer felt like a noir film unfolding in real-time.
Then there were the "exclusive" escapes. When the notorious smuggler Sukur Narayan Bakhia vanished from the high walls of Aguada Jail, it wasn't just a report—it was an event that held the entire state breathless. Even the environmental scandals of the day, like the molasses leakage from the Sanjivani Sugar Factory, were laid bare with a tenacity that defined the era's journalism.
Full Circle in Ponda
Decades later, the transition from reader to writer felt less like a career choice and more like a destiny fulfilled. Standing in Ponda as a correspondent for the very paper that Shanu used to toss into my yard was a surreal, "pinch-me" moment.
Reporting for Gomantak allowed me to give back to the institution that shaped my worldview. Every time I filed a story, I thought of my mother’s insistence on the daily paper and Shanu’s motorcycle disappearing into the Goan mist.
The ink might be digital now, and the motorcycle pilots now have motorcycle taxis, but the spirit of those early mornings—the smell of fresh print and the thrill of a story well-told—stays with me. I wasn't just a kid reading a newspaper; I was a journalist with the same newspaper I started reading i the Gomantak .
आंगणांतल्यान खबरांपत्राच्या ओळींमेरेन: एक गोंयकार खबरांपत्री प्रवास
बरोवपी: जॉन आगियार
१९६० आनी ७० च्या दशकांतल्या त्या शांत सकाळिंचो उगडास आयलो म्हणल्यार म्हज्या कानांत एका खास यंत्राचो आवाज आनी घराच्या तांबड्या मातयेच्या आंगणांत खबरांपत्र पडपाचो तो 'थप्प' असो आवाज घुमपाक लागता. तो आशिल्लो आमचो खबरो पोचोवपी— शामू. एका अस्सल गोंयकार कश्टी मनशा वरी शामू वेवसायान 'मोटारसायकल पायलट' आशिल्लो आनी मनान 'गोमंतक'चो खबरपत्री. मोटारसायकल टॅक्सी म्हुणून अधिकृत नोंदणी जावच्याय खूब पयलीं, तो खरो 'मल्टिटास्कर' आशिल्लो. जगांतल्या घडणुको आमच्या दारांत पावोवन तो स्वता खबऱ्यो सोदपाक भायर सरतालो.
वाचपाच्या सवयेची निर्माती
बरपावळिचेर मोग बसपाचें सगळें श्रेय म्हजे आवयक वता. 'चांदोमामा'तल्या (जे आमी इंग्लीश आनी मराठी अशा दोनूय भासांतल्यान वाचताले) अजापी संवसारांत आनी 'अमर चित्र कथा'तल्या वीर गथांनी हांव भुलतालोच, पूण आमच्या दिसाची खरी सुरवात सदांच 'गोमंतक' खबरांपत्रान जाताली.
खबरांपत्र वाचप ही फक्त एक संवय नाशिल्ली, तर तें बदलत्या गोंयच्या संघर्षाचें आनी वलयित जिविताचें शिक्षण आशिल्लें. आमी फक्त 'खबऱ्यो' वाचनाले, तर आमी त्या काळांतल्यो कादंबरी वरी वाटपी घडणुको वाचताले.
गुन्यांव, थरार आनी मळी
त्या काळांतलें 'गोमंतक' हें तपासणी करपी पत्रकारितेचें एक व्हड केंद्र आशिल्लें. जानू घाडी खून प्रकरणाच्या त्या काळच्या गाजिल्ल्या मथळ्यांचो आनी लोकांच्या गुपित उलोवपाचो म्हाका अजून उगडास आसा. मडगांवच्या एका हॉटेलांतलो एक सादो वेटर, एक पोलीस अधिकारी आनी एका बार डान्सराच्या जाळांत कसो फसालो, हाची ती कथा एखाद्या सिनेमा वरी वाटताली.
तशेंच त्या काळांतल्यो सुटका जाल्ल्याच्या 'खास' खबऱ्यो लेगीत गाजताल्यो. ज्यावेळार कुख्यात तस्कर सुकूर नारायण बखिया आगवाद जेलाच्या ऊंच वण्टीं वयल्यान पळून गेलो, तेन्ना ती फक्त एक खबर नाशिल्ली, तर पुराय गोंय राज्याचो स्वास रोखून धरपी ती एक व्हड घडणूक आशिल्ली. संजीवनी साखर कारखान्यांतल्यान जाल्ली मळीची गळती (molasses leakage) सारखी पर्यावरणाची प्रकरणां लेगीत त्या काळच्या पत्रकारितेन अत्यंत निर्भयपणान मुखार हाडिल्लीं.
फोंड्यांत पूर्ण जाल्लें चक्र
दशकां उपरांत, वाचकाचो लेखक जावपाचो हो प्रवास म्हजे खातीर फक्त एक करिअर नाशिल्लें, तर ती एक नशीबान थारयिल्ली गजाल आशिल्ली. ज्या 'गोमंतक' खबरांपत्राच्यो प्रती शामू म्हज्या आंगणांत उडयतालो, त्याच पत्रा खातीर फोंड्यांत बातमीदार म्हुणून उबो राविल्लो तो क्षण म्हजे खातीर 'पिंच-मी' (सपनांत आसां काय कितें) असो आशिल्लो.
'गोमंतक' खातीर पत्रकारिता करप म्हळ्यार म्हाका घडयिल्ल्या त्या संस्थेक परतें कांतयिल्लें फळ दिवपा वरी आशिल्लें. जें केन्ना हांव बातमी बरोवंक बसतालो, तेन्ना म्हाका आवयन लायिल्ली वाचपाची सवय आनी शामूची मोटारसायकल धुक्यांत गरायप जाताली, तें दृश्य दोळ्यां मुखार येतालें.
आज शाईची सुवात 'डिजिटल' पड्ड्यांनी घेतल्या आनी मोटारसायकल पायलटां कडेन आतां टॅक्सीची अधिकृत मान्यता आसा. पूण त्या पयल्या सकाळिचो आत्मीय भाव—त्या नव्या छापिल्ल्या कागदाचो वास आनी एक बरी कथा सांगपाचो थरार—अजून म्हज्या मनांत ताजा आसा. हांव फक्त खबरांपत्र वाचपी भुरगो नाशिल्लों, तर हांव त्या 'गोमंतक' पत्राचोच एक भाग जालो, जाच्यांतल्यान म्हाका संवसाराची वळख जाल्ली.
No comments:
Post a Comment